Vitaminen zijn onmisbare voedingsstoffen die we via onze voeding binnen moeten krijgen. Vitamine B12 is bijzonder belangrijk; deze wateroplosbare vitamine is cruciaal voor diverse lichaamsfuncties en een langdurig tekort kan resulteren in bloedarmoede of neurologische problemen. Het is noodzakelijk voor de DNA-synthese, vooral tijdens perioden van snelle groei.

Een tekort aan B12 tijdens de zwangerschap is gelinkt aan geboorteafwijkingen. Vitamine B12 is essentieel voor de productie van rode bloedcellen in het beenmerg en beschermt het zenuwstelsel. Voldoende B12-niveaus zijn daarom cruciaal voor de gezondheid. De opname van vitamine B12 in ons lichaam is een uniek proces, met verschillende opnameroutes voor supplementen en voedsel van dierlijke oorsprong.

Vitamine B12 is aanwezig in dierlijke weefsels, maar wordt niet door de dieren zelf geproduceerd. Het wordt uitsluitend aangemaakt door bacteriën in de bodem en het water. Dieren verkrijgen de vitamine door het eten van voedsel dat besmet is met B12-producerende bacteriën. Als een koe graast, neemt deze ook een deel van de wortels en aarde mee. De bacteriën in de aarde migreren naar het spijsverteringsstelsel van de koe en integreren in het weefsel. Dieren die in stallen leven, ontvangen hun B12 via toevoegingen aan hun voer.

Vroeger verkregen we vitamine B12 bijna op dezelfde wijze als dieren, door het eten van besmette (ongewassen) groenten en het drinken van zuiver water. Tegenwoordig is onze leefomgeving veel schoner, met gechloreerd water om bacteriën te elimineren. Dit is uiteraard positief, omdat niemand meer aan cholera sterft in de moderne wereld, maar het heeft ons wel onze natuurlijke bron van vitamine B12 ontnomen.

Daarom is het voor mensen met een plantaardig dieet noodzakelijk om een bron van B12 toe te voegen aan hun voeding. Er zijn diverse plantaardige producten die verrijkt zijn met vitamine B12, maar het nemen van een supplement is de eenvoudigste methode.

Absorptie van vitamine B12 – Cobalamine

Vitamine B12, of Cobalamine, wordt op een unieke manier geabsorbeerd, met verschillende processen voor bronnen uit dierlijk voedsel en voor supplementen of verrijkte producten. Bij consumptie van dierlijke producten is vitamine B12 gebonden aan eiwitten. In de maag scheiden zuren de B12 af van de eiwitten. De losgekomen B12 bindt zich dan aan een ander eiwit, het 'R-eiwit', dat in de maag wordt geproduceerd, om het te beschermen tegen de zure omgeving. De maag produceert ook de Intrinsic Factor (IF), die het B12/R-eiwitcomplex naar de dunne darm transporteert.

In de twaalfvingerige darm, het eerste deel van de dunne darm, scheiden pancreasenzymen de B12 van het R-eiwit. De B12 bindt zich daarna aan IF en reist naar het laatste deel van de dunne darm, het ileum, waar het IF/B12-complex door specifieke receptoren in de darmwand wordt opgenomen, waardoor vitamine B12 in de bloedbaan komt. Ongeveer de helft van de opgenomen vitamine B12 wordt naar de lever getransporteerd, de rest gaat naar andere weefsels.

Wanneer je vitamine B12 consumeert via verrijkte voedingsmiddelen of supplementen, is deze vitamine niet aan eiwitten gebonden. Deze vrije B12 hecht zich aan de R-eiwitten in je speeksel en volgt vervolgens hetzelfde pad naar uw maag.

Daarnaast wordt een klein percentage, ongeveer 1-3%, van de ingenomen vitamine B12 geabsorbeerd door passieve diffusie, zonder hulp van andere factoren. Er zijn indicaties dat vitamine B12 sneller direct door de membranen onder de tong kan worden opgenomen dan door passieve diffusie in het spijsverteringsstelsel.